ხატულა/ავტორი
დაბადების ადგილი პარიზი, საფრანგეთი
ფელიქს ნადარი: ფოტოგრაფიის პიონერი
ადრეული ცხოვრება და დასაწყისი
დაბადება: გასპარ-ფელიქ ტურნაშონი, 1820 წლის 5 აპრილი, პარიზი (თუმცა ზოგიერთი წყარო ლიონს ასახელებს).
მისი მამა, ვიქტორ ტურნაშონი, ბეჭდვადმჭამელი და წიგნის მაღაზიის მფლობელი იყო.
თავდაპირველად იგი მედიცინას სწავლობდა, თუმცა მამის გარდაცვალების შემდეგ, ფინანსური სირთულეების გამო, სწავლის გაგრძელება ვერ შეძლო.
ნადარი, როგორც ის მოგვიანებით გახდა ცნობილი, კარიკატურისტისა და რომანისტიდ დაიწყო თავისი კარიერა და სხვადასხვა გაზეთებში სტატიებს აქვეყნებდა.
კარიკატურიდან ფოტოგრაფიამდე
ფოტოგრაფიასთან ექსპერიმენტების დაწყება დაახლოებით 1853 წელს დაიწყო.
თავისი პირველი ფოტოსტუდია 1854 წელს, სენ-ლაზარის ქუჩე 113-ში გახსნა, მოგვიანებით კი, 1860 წელს, ბულვარ დე კაპუჩინზე გადავიდა.
მისი შთამბეჭდავი და ფსიქოლოგიურად ღრმა პორტრეტები სწრაფად მოიპოვა აღიარება.
ტრადიციების უარყოფა: ნადარი თავს არიდებდა პორტრეტულ ჟანრში გავრცელებულ გადამეტებულ და მდიდრულ ფონებს; იგი ამჯობინებდა ბუნებრივ სინათლეს და ყურადღების გამახვილებას პერსონაჟის ინდივიდუალურობაზე.
დათვალიერებისას მისი ნამუშევრებიდან იგრძნობა, რომ იგი ფოტოგრაფიას არა მხოლოდ დოკუმენტაციად, არამედ სულისა და ხასიათის გამოკვეთად განიხილავდა.
საჰაერო ფოტოგრაფიის პიონერული ეტაპი
1858 წელს ნადარი გახდა პირველი ადამიანი, რომელმაც ბადრაღებით ფრენისას საჰაერო ფოტოები გადაიღო.
მან გადალახა უმძიმესი ტექნიკური სირთულეები, რომლებიც სიმაღლეზე ფოტოპლატების დამუშავებას უკავშირდებოდა; ამისთვის მან ბადრაღის კალათებისთვის გაზგამძლე ბამბის საფარი გამოიგონა.
მან ასევე დანერგა ხელოვნური განათების გამოყენება ფოტოგრაფიაში, რაც განსაკუთრებით გამორჩეული იყო პარიზის კატაკომბებში გადაღებისას.
Le Géant: 1863 წელს მან შეუკვეთა გიგანტური ბადრაღის აგება, სახელწოდებით „Le Géდა“ (გიგანტი), რამაც მოგვიანებით ჟულ ვერნს თავისი ნაწარმოების, „ხუთი კვირა ბადრაღში“ პირდაპირი შთაგონება მისცა.
მთავარი მიღწევები და გავლენა
პორტრეტული ჟანრი: მან ფოტოზე ასახა მრავალი გამორჩეული პიროვნება, მათ შორის ვიქტორ ჰიუგო, შარლ ბოდლერი, სარა ბერნარდი და გუსტავ კურბე.
პარიზის ალყის დროს (1870-71 წწ.) მან ბადრაღებით ფრენის გამოყენებით მსოფლიოში პირველი საჰაერო ფოსტის სერვისი ჩამოაყალიბა.
1874 წელს თავის სტუდიაში მას პირველი იმპრესიონისტული გამოფენა უმასპინჯა, რითაც გადამწყვეტი პლატფორმა შეუქმნა ახალწარმოებულ ხელოვანებს.
1886 წელს მან გამოაქვეყნა ის, რაც პირველ ფოტო-ინტერვიუად ითვლება, სადაც ქიმიკოს მيشელ ეჟენ შევრული წარმოდგენილი იყო.
მოგვიანედი ცხოვრება და მემკვიდრეობა
1895 წლიდან 1909 წლამდე თავისი სტუდია მარსელში გადაიტანა.
იგი 1910 წლის 20 მარტს პარიზში გარდაიცვალა და პერ ლაშეს სასაფლაოზე არის დაკრძალული.
მისი სიკვდილის შემდეგ სტუდიის საქმიანობა მისმა ვაჟმა, პოლ ნადარმა, გააგრძელა.
Quand j’étais photographe: მან დაწერა მემუარები, რომლებიც მის ცხოვრებასა და შემოქმედებაზე ასახავს ფიქრებს და მე-19 საუკუნის ფოტოგრაფიის შესახებ ღირებულ ინფორმაციას გვაწვდის.
ისტორიული მნიშვნელობა: ნადარის ინოვაციურმა ტექნიკებმა და მხატვრულმა ხედვამ საფუძვლიანად შეცვალა ფოტოგრაფიის განვითარება, როგორც ხელოვნების ფორმის. მისი პორტრეტები დღემდე რჩება პარიზული ინტელექტუალური და სახელოვნებო წრეების საკულტო სიმბოლოდ.
მუზეუმი
გამოფენილია შემდეგ ადგილზე: Los Angeles, United States of America
ჟან პოლ გეტის მუზეუმის ხედვა: ხელოვნების მარადიული მემკვიდრეობა
ლოს-ანჯელესის ქალაქის ზემოდან, güneşli yamaçlarda yer alan ჟან პოლ გეტის მუზეუმი მხოლოდ ხელოვნების განთავსების ადგილი არ არის; ეს არის ჩაღრმავებული გამოცდილება, ხელოვნების გარდამორჩენელი ძალა და მისი დამფუძნებლის, ჟან პოლ გეტის უკვდავი მემკვიდრეობის აღიარება. მუზეუმის წარმოშობა უბრალო, მაგრამ გამორჩეული რწმენაშია განხორციელებული: მსოფლიოს ხელოვნების მემკვიდრეობა უნდა იყოს ყველასთვის თავისუფლად ხელმისაწვდომი. ეს სწრაფვა, რომელიც დაიფესვა ნავთობის მაგნატის სილამაზისადმი სიყვარულში, ამერიკის ერთ-ერთ საყვარელ და აღიარებულ კულტურულ ინსტიტუტად გადაიზარდა – ადგილად, სადაც ისტორია ფარფარებს ძველი ქანდაკებებისგან, ემოციები რემბრანტის პორტრეტებში რეზონირებენ და ვან გოგის ლანდშაფტები სიცოცხლით სუნთქავენ.
მინისა და ქვას ჰარმონიული ნაზრი: ორი ხედვა
გეტის ორმაგი 캠პუსი წარმოუდგენლად განსხვავებულ, მაგრამ ურთიერთდახმარებრივ არქიტექტურულ გამოცდილებას გვთავაზობს. დასავლეთ შენობა, რომელიც რიჩარდ მეიერის კონცეფციაა, მინიმალისტური ელეგანტურობის ფილოსოფიას განასახიერებს – ტრავერტინის კედლები, რომლებიც დროში გამძლეობას ასხივებენ და უზარმაზარი მინის ნაბიჯები, რომლებითაც გალერეებში ბუნებრივი სინათე იღვრება. ეს ინახავს ფსკუერს, რომელიც ხელოვნების ხატვას ამყარებს, შედარებით ნაკლებ ყურადღებას აქცევს და მაქსიმალიზაციას უზრუნველყოფს. საწინააღმდეგო East Building-ი, რომელსაც მაიკლ გრეისი შექმნა, თამაშობრივ ელემენტს წარმოგვიდგენს, ინტეგრირებულია ბაღებით, ეზოებითა და წყაროებით – მწვანე ოაზისი, რომელიც მუზეუმს გარემოსთან აკავშირებს და გალერეების ინტელექტუალური სიღრმისგან სასიამოვნო შესვენებას გვთავაზობს. ამ ორ არქიტექტურულ სტილის ურთიერთქმედება წარმოუდგენლად გამორჩეულია, რაც სტუმრებისთვის დინამიკური და მომხიბლავი გამოცდილების შექმნას უზრუნველყოფს.
დროში მოგზაურობა: ხელოვნების შედევრები საუკუნეებს შუამდგომარეობს
ჟან პოლ გეტის მუზეუმის კრებული წარმოუდგენლად მრავალფეროვანია, რომელიც საუკუნეებსა და კონტინენტებს მოიცავს, ადამიანური შემოქმედების მომხიბლავ მოგზაურობას გვთავაზობს. მისს შიგნით აღმოაჩენთ ევროპული მხატვრული ტილოების უნიკალური არჩევანს რენესანსიდან იმპრესიონიზმამდე – რემბრანტის შედევრები, სადაც ფუნთუშა ხაზს უშვებს არა მხოლოდ მსგავსებასთან, არამედ βαθύ συναισθηματικό βάθος με τη χρήση του chiaroscuro-ს; ვინსენტ ვან გოგის მოხეული ლანდშაფტები, რომლებიც გულმოდგინებით სჭვრიტებენ; და სხვა მრავალი ნაწარმოები, რომელიც საუბრობს თავიანთ ეპოქაზე. მხატვრობასთან ერთად, მუზეუმის სიმდიდრენი გადააქვს ბევრად უფრო შორეულ ადგილებში, მოიცავს რახა დინ დაჲალის მომხიბლავ ფოტოსურათებს, რომლებიც ყოველდღიური ცხოვრებისა და წარსულის სოციალური ჩვევების στιγმებს გვთავაზობენ; უნიკალური ძველი ბერძნული და რომაული ქანდაკებები, რაც გონებას ტრანსპორტირებას უკეთებს კლასიკური ანტიკურობის დიდებაში; და დეკორატიული ხელოვნების შთამბეჭდავი კრებული, რომელიც აჩვენებს ცხოვრების ყოველდღიურ ასპექტებს საუკუნეების განმავლობაში – გამოხატული ავეჯი, მბზარავი კერამიკა და შესრულებული ტექსტილები. მუზეუმის სხვადასხვა კულტურების წარმოჩენისთვის ერთგვარი აღიარება მისი ძველი ახლო აღმოსავლეთის ხელოვნების კოლექციაშიც იხილეთ, მათ შორის მოზაიკებსა და ქანდაკებებში, რომლებიც გამოვლენს ცივილიზაციების ელეგანტურობას, რაც წინ უძღოდა კლასიკურ ბერძნულსა და რომაულს.
გადმოცემის ხედვა: გამოფენები და მუდმივმოქმედი სწავლეა
ჟან პოლ გეტის მუზეუმი 지속적으로 ხელოვნების საზღვრებს აწევს, ყურადღებით შექმნილ გამოფენებთან, რომლებიც სხვადასხვა კულტურასა და ისტორიულ პერიოდს ასახავს. ამჟამინდელი გამოფენები ხშირად წარმოადგენს იშვიათი ნაწარმოებს, რაც ახალ თვალსაზრვებს გვთავაზობს ნაცნობი ხელოვანების შესახებ და ნაკლებად ცნობილოსტატებს აცნობს. მუზეუმი ასევე აქტიურად υποστηρίζει კვლევას ნამუშევრების წარმომავლობაზე, აღიარებს და αντιμετωπίζει საკუთრებისა და კულტურული მემკვიდრეობის გარშემო არსებულ კომპლექსურ ისტორიებს. გეტის კვლევითი ინსტიტუტი მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ხელოვნების ცოდნის გაღრმავებაში; მისი ფართო ციფრული რესურსი ხელმისაწვდომია მკვლევართა მიერ მთელს მსოფლიოში, რაც მუზეუმს ხელოვნების ცოდვის გლობალური კერად აქცევს.
გულმოყვარეობის საფუძველი: ხელმისაწვემობა
ჟან პოლ გეტის პირველადი ხედვა გადააჭარბებოდა 단순한 კოლექციას; მან მხარი დაუჭირა ორივე 캠პუსში შესვლას, რაც განხორციელდა ხელოვნების გარდამორჩენელი პოტენციალისადმი მყარი რწმენით. ეს ერთგვაროვნება არის მუზეუმის ფილოსოფიის საფუძველი, რომელიც უზრუნველყოფს, რომ ყველას, ανεξαρНезависимо от социально-экономического статуса, აქვს შესაძლებლობა ხელოვნების სიხარული და შთაგონება განიცადოს. ამ გულმოყვარეობას συμπληρώνει εκπαιδευτικό πρόγραμμα, რომელიც მოიცავს лекции, семинары, экскурсии και μια αναπτυσσόμενη ψηφιακή βιβλιοθήκη για κοινό κάθε ηλικίας και προτίμησης. გეტის ისტორია άρρηκτα συνδέεται με მისი ιδρυτή αμετάβλητη δέσμευση να κάνει την τέχνη προσβάσιμη σε όλους – μια κληρονομιά που συνεχίζει να εμπνέει τους επισκέπτες παγκοσμίως.